Incoterms® 2020 neyi düzenler, neyi düzenlemez?

Incoterms 2020 teslim şekilleri tablosu, satıcı ile alıcının taşıma yükümlülüğü, riskin geçiş noktası ve belirli masrafların paylaşımını karşılaştırmayı sağlar. ICC — Incoterms® 2020 toplam 11 üç harfli kuralı açıklamaktadır. Kurallar ödeme vadesini, malın mülkiyetinin ne zaman geçtiğini, ürünün teknik şartlarını veya satış sözleşmesinin bütün koşullarını tek başına çözmez.

Örneğin bir şirketin CIF teklif vermesi, alıcıdan kesin tahsilat yaptığı anlamına gelmez. Riskin sevk anında geçtiği bir kuralda satıcının navlunu daha uzak noktaya kadar ödeme zorunluluğu da bulunabilir. Bu nedenle “navlunu kim ödüyor?” ile “hasar riski ne zaman geçiyor?” soruları ayrı değerlendirilmelidir.

1. On bir Incoterms® 2020 kuralının karşılaştırması

KuralTaşıma moduÖnemli teslim/risk noktasıBaşlıca satıcı görevi
EXW — Ex WorksHer modBelirlenen yerde mal alıcının tasarrufuna bırakılırMalı hazır etme; genel olarak yükleme/ihracat gümrüğü alıcı tarafında
FCA — Free CarrierHer modBelirlenen yerde taşıyıcıya teslim; tesis/başka yer farkı önemlidirİhracat gümrüğü ve anlaşılan yerde teslim
CPT — Carriage Paid ToHer modRisk ilk taşıyıcıya teslimde geçebilirBelirtilen varışa kadar taşıma ücreti
CIP — Carriage and Insurance Paid ToHer modRisk taşıyıcıya teslimde; navlun ve sigorta daha uzağa kadarTaşıma ve varsayılan geniş kapsamlı sigorta
DAP — Delivered at PlaceHer modVarış noktasında, boşaltmaya hazır maldaBelirtilen yere kadar taşıma ve risk
DPU — Delivered at Place UnloadedHer modBelirtilen yerde mal boşaltıldığındaVarışa taşıma ve boşaltma
DDP — Delivered Duty PaidHer modBelirtilen yerde, boşaltmaya hazır maldaİthalat formaliteleri/ilgili vergiler dahil geniş sorumluluk
FAS — Free Alongside ShipDeniz/iç su yoluBelirlenen yükleme limanında gemi yanındaMalı gemi yanında teslim etme ve ihracat işlemi
FOB — Free On BoardDeniz/iç su yoluYükleme limanında gemi üzerindeMalı gemiye yüklenmiş biçimde teslim
CFR — Cost and FreightDeniz/iç su yoluGemiye yüklemede risk geçerVarış limanına deniz navlunu
CIF — Cost, Insurance and FreightDeniz/iç su yoluGemiye yüklemede risk geçerNavlun ve kuraldaki asgari sigorta

Bu tablo ICC'nin resmî kural metninin sadeleştirilmiş özetidir; her kuralda ek maliyet, yükleme/boşaltma veya gümrük nüansı olabilir. Kuralın adlandırılmış tam yeri ve “Incoterms® 2020” sürümü teklifte yazılmalıdır.

2. Taşıma modu seçilmeden kural belirlemeyin

EXW, FCA, CPT, CIP, DAP, DPU ve DDP birden fazla taşıma modunda kullanılabilir. FAS, FOB, CFR ve CIF ise deniz/iç suyolu kurallarıdır. Konteynerli veya karma taşımada yükün liman terminaline teslimi, gemiye fiilen yüklenmesinden farklı olabilir. ICC Digital Library açıklaması bu nedenle konteyner ve multimodal taşımalarda FCA/CPT/CIP gibi uygun kuralların değerlendirilmesini açıklar.

FCA'nın satıcı tesisi ve başka bir taşıyıcı tesisi olarak belirlenmesi farklı yükleme görevleri yaratabilir. EXW şartını yabancı alıcıya “bütün ihracat gümrük yükünü her şartta alıcı yapabilir” varsayımıyla sunmayın; ihracat formalitelerinin yerel hukuk açısından kimin tarafından yapılabileceğini kontrol edin.

3. CIF ve CIP sigorta yükümlülüğü neden farklı?

ÖğeCIFCIP
Taşıma biçimiDeniz/iç su yoluHer taşıma modu
Risk geçişiYükleme limanında gemi üzerindeİlgili taşıyıcıya teslimde
NavlunVarış limanına kadar satıcıAdlandırılmış varış yerine kadar satıcı
Sigorta standart düzeyiInstitute Cargo Clauses (C) veya muadiliInstitute Cargo Clauses (A) veya muadili
Hatalı yorumSatıcı bütün yolculuk riskini taşırSigorta bütün olası hasarları koşulsuz öder

ICC Incoterms® 2020 CIP'te daha yüksek asgari sigorta düzeyini açıklar. Sigorta poliçesinin istisnaları, yük niteliği ve tarafların genişletilmiş teminat talebi ayrıca kontrol edilmelidir.

4. DAP, DPU ve DDP arasında hangi görev değişir?

DAP altında satıcı malı belirlenen varışta boşaltmaya hazır olarak teslim eder; normal kural gereği boşaltma satıcının yükümlülüğü değildir. DPU'da satıcı malı belirtilen yerde boşaltarak teslim eder. DDP'de satıcı varışta malı boşaltmaya hazır şekilde sunar, fakat ithalat gümrüğü ve ilgili vergi/formaliteler dahil daha kapsamlı yükümlülük alır. ICC resmi seçim kontrol listesi varış sözleşmelerindeki farkları gösterir.

DDP kullanmadan önce satıcının hedef ülkede ithalatçı olarak hukuken hareket edip edemeyeceği, ürün sertifikaları, vergi kaydı ve ödeme kapasitesi kontrol edilmelidir. “DDP daha profesyonel” diye yerel işlem yetkisi bulunmadan kesin fiyat vermek maliyet ve uyum riski doğurabilir.

5. Kurgusal aynı ürüne üç teslim teklifi

Türkiye'de üretilen 100 adet parçanın Almanya'daki alıcıya satışı görüşülsün. Satıcı için teklif seçenekleri FCA İzmit terminali, CPT Berlin taşıyıcı terminali ve DAP Berlin alıcı deposu olabilir. FCA'da satıcı daha erken teslim eder; CPT'de navlunu daha uzağa ödeyebilir ama risk önceden geçer; DAP'da varışta teslim yükümlülüğü ve risk daha uzun sürebilir.

Bu yalnız yöntem örneğidir. Gerçek navlun, sigorta, terminal ücretleri, teslim adresi, ithalatçı sorumluluğu ve ödeme koşulları bilinmeden hangisinin en iyi/kârlı olduğu iddia edilmez. Fiyat karşılaştırmasında aynı miktar, teknik ürün ve teklif tarihi esas alınmalıdır.

TMT DealMakers örnek ürün ailesi araştırma ekranı
Ürün keşfi görüntüsü; fiilî navlun, teslim veya satış kanıtı değildir.

6. Teklif onayından önce dört departmanın kontrolü

DepartmanGerekli kanıtOnay konusu
Üretim/kaliteSKU, paket, ağırlık, üretim süresi ve teknik belgeSevk edilebilir ürün
LojistikTaşıma modu, rota, sigorta, terminal ve yerKuralın doğru uygulanması ve navlun
Gümrük/uygunlukİhracat/ithalat yetkileri, menşe ve izinlerTarafların yerine getirebileceği formaliteler
Finans/satışSatış fiyatı, kur, banka/ödeme, marj ve süreOnaylı teklif ve geçerliliği

7. CRM'de durumları izleyin

İlk RFQ, teklif hazırlığı, taşıyıcı fiyatı, onaylı Incoterms® kuralı/yer, gönderilen teklif sürümü, PO teyidi, yükleme, fiilî teslim ve tahsilat ayrı tutulmalıdır. Alıcının “DAP istiyoruz” mesajı, üreticinin o teslim kuralını onayladığı anlamına gelmez. Bir değişiklikte maliyet ve risk tablosu yeniden hesaplanmalı, eski teklif sürümü kaybolmamalıdır.

8. Incoterms® karar listesi

  • Ürün, taşıma modu ve yükün nerede teslim edileceği açık mı?
  • Denizyolu kuralı yanlışlıkla multimodal bir işlem için seçilmedi mi?
  • Risk geçişi ile navlunu ödeme noktası ayrı kaydedildi mi?
  • CIF/CIP sigorta kapsamı ve gerçek poliçe istisnaları incelendi mi?
  • İhracat ve ithalat gümrüğünü hangi tarafın yapacağı mümkün mü?
  • Boşaltma, terminal, navlun, vergiler ve ek masraflar yazılı mı?
  • Ödeme ve mülkiyet koşulları ayrı sözleşme maddesinde mi?

On bir Incoterms kuralını taşıma moduna göre önce filtreleyin

Incoterms 2020 tablosundan seçim yapmadan önce deniz/iç suyolu kurallarıyla her taşıma modunda kullanılabilen kuralları ayırın. İthalat gümrüğü, sigorta ve boşaltma sorumluluğu ayrı kontrol edilmelidir.

AşamaKontrolUygulama
Deniz/iç su yoluFAS, FOB, CFR, CIFUygun taşıma ve liman
Her modEXW, FCA, CPT, CIP, DAP, DPU, DDPTeslim yeri ve risk
SigortaCIF ve CIPAsgari teminat farkını incele
İthalatDAP/DPU ile DDPİthalat sorumluluğunu doğrula

Incoterms mülkiyet devrini, ödeme şeklini ve sözleşmenin tüm hükümlerini tek başına düzenlemez.

TMT DealMakers'ın katkısı

TMT DealMakers üreticiye uygun olabilecek alıcı ve distribütörleri araştırır, şirketlere özel nezaketli temas ve ticari görüşme koordinasyonuna odaklanır. Gerçek taşıma, sigorta, vergi ve sözleşme onayı ilgili üretici ve uzmanların sorumluluğundadır. TMT DealMakers'ın B2B yaklaşımını inceleyin.

Kaynaklar ve kontrol tarihi

Kaynak inceleme tarihi: 16 Kasım 2026. Tablo ICC kurallarının bilgilendirici özetidir; resmî tam metnin yerine geçmez. Örnek sevkiyat ve rakamlar kurgusaldır.

Hedef alıcınızı birlikte değerlendirelim

Ürününüzün kullanım alanı, hedef ülke ve olası alıcı profili üzerinden uygulanabilir araştırma kapsamını görüşebilirsiniz. Araştırma, satın alma veya satış garantisi değildir.

TMT DealMakers ana sayfasını inceleyin