TMT DealMakers ürün ailelerini belirleme konsolu
Teslim şekli seçilmeden ürünün gerçek özelliklerini doğrulama. TMT DealMakers örnek araştırma ekranıdır; sevkiyat veya satışın gerçekleştiğini göstermez.

Teslim şeklini ilk tekliften önce niçin belirlemeli?

İhracatta teslim şekilleri, bir sevkiyatın maliyetini, görev paylaşımını ve mal üzerindeki hasar/kayıp riskinin devrini etkiler. Fakat bir teslim kuralı seçmek, ödeme şeklinin veya ürünün gümrük/teknik uygunluğunun otomatik belirlendiği anlamına gelmez. Ürün, taşıma modu, yükleme tesisi, varış şehri, alıcı rolü ve finansman koşulu ilk tekliften itibaren birlikte ele alınmalıdır.

International Chamber of Commerce — Incoterms® 2020, toplam 11 kuralı, yedi çok modlu ve dört deniz/iç suyolu kuralı olarak ayırır. ICC Incoterms and Commercial Contracts satıcı/alıcı görevlerini, maliyetleri ve risk devrini düzenlediğini; ancak fiyatın ödeme tarihi veya mülkiyet devrini tek başına çözmediğini açıklar.

1. Tekliften önce altı ticari parametre

AlanGerekli soruSorumlu
Ürün ve ambalajSKU, ağırlık, paket, hacim ve güvenlik gereksinimi nedir?Üretim/kalite
Taşıma moduKara, hava, deniz veya kombine taşıma mı?Lojistik
Adlandırılmış yerHangi fabrika kapısı, terminal, liman, depo?Alıcı ve satıcı
Gümrükİhracat ve ithalat beyanını kim üstlenebilir?Dış ticaret ve uzman
Navlun/sigortaHangi rota, süre, teminat ve maliyet teklif ediliyor?Lojistik/finans
ÖdemePeşinat, vade, banka evrakı ve tahsilat riski nedir?Finans ve yetkili taraflar

2. Sık karşılaşılan kurallardaki önemli farklar

KuralTaşıma mantığıKritik dikkat
EXWSatıcı malı belirlenen yerde alıcıya hazır ederİhracat gümrüğü ve yükleme yetkisi ayrıca planlanmalı
FCASatıcı belirli yerde uygun taşıyıcıya teslim ederTeslim yeri satıcının tesisiyse yükleme sorumluluğu farklıdır
FOBDeniz/iç suyolunda gemiye yüklemeTerminalde teslim edilen konteyner için genellikle FCA daha uygun olabilir
CPTSatıcı varışa kadar taşımayı öderRisk taşıyıcıya teslimde geçebilir; ücret ödeme ve risk noktası farklı
CIPSatıcı taşıma ve geniş kapsamlı sigorta sağlarSigorta teminatı ile riskin taşıyıcıya teslimde geçişi ayrı
DAPAdlandırılmış yerde boşaltmaya hazır teslimSatıcı genel olarak varışa kadar risk; ithalat işlemi alıcıda
DDPSatıcı uygun ithalat formaliteleri ve vergiyi üstlenirSatıcının yerel ithalatçı olarak hareket etme imkânı ve vergi yükü teyit edilmeli

Bu tablo kural metninin yerine geçmez. ICC Incoterms 2020 Checklist taşıma biçimi ve risk tercihlerine göre FCA, CPT, CIP, DAP, DPU veya DDP gibi seçeneklerin nasıl değerlendirilebileceğini açıklar.

Taşıyıcının “İstanbul–Berlin taşıma 800 EUR” benzeri yanıtı tek başına yeterli değildir. Başlangıç ve teslim noktası, yük özellikleri, navlun dövizi, yakıt ekleri, terminal hizmeti, gümrük hizmeti, sigorta, geçerlilik ve elleçleme ücretleri yazılı netleşmelidir. Bazı hizmetler taşıyıcı teklifinde hariç olabilir.

Örneğin DAP Berlin deposu için ürün bedeli, fabrika–terminal taşıması, uluslararası taşıma, olası terminal/dağıtım maliyeti ve ödeme vadesi bir araya gelir. Aynı ürün FCA İzmit taşıyıcı tesisinde farklı satıcı maliyeti doğurur. Ancak farklı maliyet olması tek başına hangi teklifin üretici için daha kârlı olduğunu göstermez; gerçek fiyat ve alıcı kabul koşulları gereklidir.

4. Kurgusal iki teklifin aşamalı karşılaştırması

Türk makine komponenti üreticisi, Almanya'daki bir firmadan 300 adet parça için bilgi almış olsun. Birinci seçenek FCA İzmit taşıyıcı deposu, ikinci seçenek DAP Hamburg teslim deposu olarak düşünülüyor. Üretici iki ayrı taşıma maliyeti ve risk noktası hesaplar; alıcı da gümrük/teslim yetkisini teyit eder. Her iki seçenekte de ödeme vadesi ayrıca kararlaştırılır.

KararFCA yaklaşımıDAP yaklaşımı
Satıcı taşıma yüküBelirlenen FCA teslim noktasına kadarAdlandırılmış varış noktasına kadar
Risk devriFCA teslimi gerçekleşinceVarışta boşaltmaya hazır teslimde
ÖdemeAyrı sözleşmesel şartAyrı sözleşmesel şart
UygunlukÜrün ve ülke izinleri ayrıcaÜrün ve ülke izinleri ayrıca

Bu senaryo gerçek firma/ürün/sipariş değildir. Belirli noktadaki taşıma ve boşaltma ayrıntıları somut kural ve sözleşme üzerinden kontrol edilmelidir.

TMT DealMakers uluslararası potansiyel alıcı araştırması başlangıcı
Ürün ve alıcı uygunluğuyla teslim planının birlikte değerlendirilmesi. TMT DealMakers örnek araştırma ekranıdır; sevkiyat veya satışın gerçekleştiğini göstermez.

5. Tekliften kapanışa sekiz aşamalı takip

  1. Ürünün model, ağırlık, boyut, ambalaj ve sevk miktarını üretici onaylar.
  2. Alıcı gerçek teslim adresini ve varsa boşaltma/ithalat rolünü teyit eder.
  3. Lojistik taşıma modu ve seçilen Incoterms® kuralının uygunluğunu inceler.
  4. Taşıyıcı, sigorta ve terminal fiyatı yazılı ve tarihli alınır.
  5. Finans teslim maliyetini, ödeme riskini ve fiyat geçerliliğini onaylar.
  6. Ticari yetkili Incoterms® 2020 + adlandırılmış yer içeren teklifi gönderir.
  7. PO, fatura, packing list ve taşıma belgeleri gerçek sevkle eşleştirilir.
  8. Fiilî teslim, gümrük kapanışı ve tahsilat ayrı kanıtlarla kaydedilir.

6. CRM ve lojistik sorumluluk matrisi

DurumGereken kanıtSonraki görev
RFQAlıcı model, adet ve hedef noktasıTeslim seçeneklerini araştır
Taşıma fiyatı alındıGüncel taşıyıcı teklifi ve kapsamFinans onayı
Teklif gönderildiOnaylı kural/yer, fiyat ve geçerlilikAlıcı yanıtını takip et
Sevk hazırlanıyorFatura, koli, nakliye ve gümrük dosyasıDepo/lojistik koordinasyonu
Teslim/çıkışGerçek taşıma ve teslim kaydıUyuşmazlık ve tahsilat kontrolü

“Alıcı teslim aldı” bilgisi tahsilat tamamlandı demek değildir. Sözleşme, taşıma ve ödeme için tek bir “tamamlandı” kutusu kullanmayın.

7. Son kontrol listesi

  • Ürün ve taşıma modu seçilen kurala uygun mu?
  • Incoterms® 2020 sürümü ve belirli teslim yeri yazıldı mı?
  • Risk geçiş yeri ile navlun masrafı birbirine karıştırılmadı mı?
  • Sigorta, terminal ve boşaltma yükümlülüğü açık mı?
  • İhracat/ithalat yetkisi ile vergi yükü teyitli mi?
  • Ödeme vadesi ve banka koşulu ayrı yazıldı mı?
  • CRM'de teklif, fiilî teslim ve tahsilat farklı mı?

İhracat teslim şeklini tekliften sevkiyat kapanışına kadar izleyin

İhracatta teslim şekilleri ürünün gerçek taşıma modu, belirlenen teslim yeri ve tarafların gümrük/taşıma yükümlülüklerine göre seçilir. Teklifte yalnız FOB veya DAP gibi üç harfli kural yazmak yeterli değildir; adlandırılmış yer ve uygulanabilir kural sürümü de belirtilmelidir.

AşamaKontrolUygulama
İlk RFQÜrün, miktar, taşıma moduTeslim seçimi
TeklifIncoterms kuralı ve adlandırılmış yerMaliyet/riski onayla
SevkiyatFiilî yük ve taşıma koşuluLojistik kontrol
KapanışTeslim kanıtı ve açık alacakCRM–finans ayrımı

357 bütün kuralları kıyaslar; bu rehber seçimden kapanışa operasyonel takip zincirini ele alır.

TMT DealMakers bu süreçte ne yapar?

TMT DealMakers üreticinin ürününe uygun olabilecek uluslararası alıcı ve distribütör adaylarını araştırıp nazik ticari temas ve görüşme koordinasyonuna destek verir. Taşıma, sigorta, gümrük ve fiyat koşullarında nihai yetki üretici ve ilgili profesyonel taraflardadır. TMT DealMakers'ın yaklaşımını inceleyin.

Kaynaklar ve tarih

Kaynak kontrolü: 16 Kasım 2026. Örnekler varsayımsaldır; tüm gerçek maliyet, yükümlülük ve teslim kanıtları taraflarca teyit edilmelidir.

Hedef alıcınızı birlikte değerlendirelim

Ürününüzün kullanım alanı, hedef ülke ve olası alıcı profili üzerinden uygulanabilir araştırma kapsamını görüşebilirsiniz. Araştırma, satın alma veya satış garantisi değildir.

TMT DealMakers ana sayfasını inceleyin