Kısa cevap: her masrafın kaynağını ve sorumlusunu gösterin
İhracat teklifinde hangi masraflar yer alır? Önce ürünün gerçek üretim maliyeti ve ambalaj gideri hesaplanır; ardından teslim anlaşmasına göre iç taşıma, yükleme/terminal, ihracat işlemleri, uluslararası navlun, sigorta, banka ve satışa bağlı komisyon gibi kalemler değerlendirilir. Hangi masrafın satıcıya, hangisinin alıcıya ait olduğu gerçek sözleşme ve seçilen Incoterms® kuralıyla belirlenir. Aynı maliyeti iki defa eklemek ya da satıcının üstlendiği navlunu unutmak yanlış fiyat üretir.
İlk aşamada şirket kimliği ve ürün eşleşmesi de kontrol edilmelidir. Bir B2B dizinindeki firma, katalogda benzer mal satıyor diye satın almaya hazır kabul edilmemelidir. Alıcıdan gelen yazılı ürün, miktar ve teslim isteği netleşmeden hazırlanan rakamlar yalnız iç fiyat senaryosudur.
Masraf listesi: ürün maliyetinden tahsilata
| Kalem | Neye dayanmalı? | Hangi ekip teyit eder? |
|---|---|---|
| Malın üretim maliyeti | Malzeme, işçilik, uygun gider payı | Üretim ve maliyet muhasebesi |
| İhracat ambalajı | Koli/sandık, palet, koruma | Ürün ve lojistik |
| İç taşıma/yükleme | Fabrika–terminal rota ve gerçek taşıma | Lojistik |
| İhracat işlem ve belge masrafı | Ürün/ülke için gereken süreç | Dış ticaret |
| Navlun ve sigorta | Taşıma türü, rota, poliçe şartı | Taşıyıcı ve finans |
| Banka/finansman | Ödeme, vade, akreditif veya işlem | Finans |
| Komisyon | Gerçek aracı ve sözleşme matrahı | Finans/hukuk |
Şirketin sabit genel giderleri veya özel müşteri testleri de fiyatlandırma politikasına göre ele alınabilir. Bu liste bütün ihracatlarda zorunlu gider listesi değildir; hangi kalemin gerçek siparişe doğrudan atfedildiği muhasebe ve sözleşmeyle değerlendirilmelidir.
ITA Pricing Strategy, ürün maliyeti yanında navlun, vergi, sigorta, komisyon, finansman, eğitim ve pazara giriş maliyetlerini fiyatlamada göz önüne almayı önerir.
Teslim şekli aynı değilse masraf dağılımı da aynı değildir
ICC Incoterms® 2020 kuralları tarafların taşıma, risk, sigorta ve bazı gümrük görevleri dahil maliyet sorumluluklarını ayırır. Örneğin FCA, CPT, CIP veya DAP farklı taşıma ve teslim düzenleri için değerlendirilebilir; CIF ve FOB'un deniz/iç su taşıması koşullarını ayrıca incelemek gerekir. Her teklifin yanında kural + belirlenmiş gerçek yer + sürüm yazılmalıdır.
Incoterms, malın mülkiyetinin geçişini, ödeme vadesini, satış sözleşmesinin tüm hükümlerini veya teknik ürün uygunluğunu tek başına düzenlemez. DDP gibi ithalat işlemini de içeren kapsamlar satıcının hedef ülkedeki gerçek hukuki ve vergisel kabiliyeti düşünülmeden üstlenilmemelidir.
Alıcıyla “limana kadar” diye konuşup hangi limanın, hangi işlemin ve hangi noktaya kadar sorumluluğun kastedildiğini açıklamamak teklifleri karşılaştırılamaz hale getirir. Nakliye bedelinin kimin fiyatına girdiği açık olmalıdır.
Yanlış alıcı eşleşmesi yanlış maliyet hesabına nasıl yol açar?
Hayalî Firma A, katalogda “industrial valve” satıyor olsun; Türk üretici ise motor supabı üretiyor. Ürün isimleri benzer görünse de teknik alıcı grubu farklıdır. Firma A için hazırlanan navlun, teknik belge veya numune maliyeti, gerçek motor supabı alıcısının ihtiyaçlarıyla örtüşmeyebilir. Araştırma kaydına “ürün uyumu doğrulanacak” yazmak, gereksiz bağlayıcı fiyat vermekten daha güvenlidir.
Hayalî Firma B ise doğru ürün kodu, miktar, uygulama ve varış noktasını kurumsal satın alma ekibinden yazılı iletsin. Bu daha güçlü bir RFQ sinyalidir; yine de satış veya tahsilat değildir. Teklifin teknik ve mali kontrolü tamamlandıktan sonra gerçek revizyon oluşturulabilir.
İki örnek de gerçek müşteri, ithalatçı veya anlaşma değildir. Amaç aday liste ile ticari fırsat arasındaki maliyet ve belge farkını göstermek.
Tamamen temsili 100 adetlik teklif maliyeti
Örnek olarak birim fabrika üretim maliyeti 40 USD olan 100 adet ürün düşünelim. Teklif kapsamına üretim maliyeti 4.000, ihracat ambalajı 200, çıkış/iç nakliye 300, gümrük ve evrak 100, uluslararası navlun 600, sigorta 50 ve banka gideri 50 USD dahil olsun. Toplam örnek maliyet 5.300 USD, birim maliyet 53 USD olur. Tutarlar gerçek ürün, rota veya piyasa fiyatı değildir.
| Örnek tutar | USD |
|---|---|
| 100 × 40 üretim maliyeti | 4.000 |
| Ambalaj | 200 |
| Çıkış/iç taşıma | 300 |
| İşlem/evrak | 100 |
| Uluslararası navlun | 600 |
| Sigorta ve banka | 100 |
| Toplam | 5.300 |
Bu rakam bir satış fiyatı değildir: kâr, olası komisyon, garanti ve başka giderler gerçek senaryoda ayrıca değerlendirilir. Eğer seçilen Incoterms kapsamında satıcı uluslararası navlun veya sigortayı üstlenmiyorsa o masraf satıcı fiyatına yanlış biçimde eklenmemelidir.
Alıcının vergileri satıcının maliyetiyle neden karışır?
Varış ülkesindeki ithalat vergisi, KDV, ticaret politikası önlemleri, terminal masrafları ve yerel dağıtım maliyeti, alıcının landed cost hesabı açısından önemli olabilir. Ancak bunların tamamını otomatik üreticinin maliyetine yazmak doğru değildir. Hangi masrafın kime ait olduğu gerçek teslim ve ithalat düzeniyle belirlenir.
Bir ülkede vergi oranının düşük olması, toplam teslim maliyetinin düşük olduğu anlamına gelmez. Nakliye, ürün uygunluğu, belge ve ödeme riski de karşılaştırılmalıdır. Alıcıya satıcı fiyatını ve tahmini varış maliyetini ayrı göstermek profesyonel güveni artırabilir.
İlk temas veya RFQ aşamasında doğru sorular
- Şirketimizin sunduğu hangi model ve teknik özellik talep ediliyor?
- Alıcı fiilen ithalatçı, distribütör, OEM veya proje satın almacısı mı?
- İlk parti kaç adet; pilot ile seri üretim miktarı aynı mı?
- Ürün hangi ülke ve hangi tam teslim noktasına gidecek?
- Öngörülen Incoterms kuralı ve ödeme şekli hangisi?
- Gerekli teknik belge, numune veya özel ambalaj şartı var mı?
- Görüşülen şirketin resmî unvanı ve satın alma yetkilisi doğrulandı mı?
Bu sorular yanıtlanmadıysa maliyet tablosunu açık senaryo olarak hazırlayın; kesin fiyat tarihi veya gerçek sipariş kaydı oluşturmayın. Alıcıya tek seferde bütün soruları dayatmak yerine fiyatın doğruluğu için kritik eksikleri kısa ve nezaketli biçimde açıklayabilirsiniz.
Alıcıya nazik fiyat kapsamı teyit e-postası
Subject: Clarifying the scope of your [product] quotation
Dear [Purchasing Team],
Thank you for considering [actual product family]. To prepare an accurate and comparable quotation, could we kindly confirm the product model, expected quantity and named delivery destination?
We would also appreciate your preferred delivery terms, so that transport and related costs are allocated correctly.
We would be pleased to assess the potential technical and commercial fit together before finalising the offer.
Kind regards,
[Real sender and company details]
“Thank you for considering” ifadesi yalnız gerçek temas bağlamında kullanılmalıdır; ilk kez yazılan firmaya satın alma talebi varmış gibi hitap etmeyin. Fiyat ve teslim ancak yetkili üretici onayıyla paylaşılır. Karşı taraf ret bildirirse iletişim kesilir.
Teklif yayımlanmadan önce maliyet denetim matrisi
| Kontrol | Kanıt | Eksikse |
|---|---|---|
| Doğru tüzel kişi ve ürün | Firma/ürün dosyası | Teklif askıya alınır |
| Miktar/teslim yeri | Yetkili alıcı teyidi | Senaryo olarak işaretle |
| Üretim maliyeti ve MOQ | Planlama ve muhasebe onayı | Marj hesaplama |
| Incoterms ve navlun | ICC kapsamı, taşıyıcı teklifi | Masraf çifte sayımını temizle |
| Belge ve ithalat koşulları | Ülke resmî kaynağı ve uzman | Vergi varsayımını teyit et |
| Finans ve komisyon | Sözleşme, banka ve fiyat onayı | Kesin bedel sunma |
İhracat teklifindeki masrafı satıcı ve alıcı tarafına ayırın
İhracat teklifinde hangi masraflar yer alır sorusunun yanıtı, seçilen Incoterms teslim şekline ve adlandırılmış yere bağlıdır. Aynı fabrikadan çıkan ürünün EXW ve DAP teklifleri birbirinden farklı maliyet, operasyon ve risk koşulları taşır.
| Kontrol | Kanıt | Karar |
|---|---|---|
| Üretim ve paketleme | Ürün dosyası | İç maliyet onayı |
| İç taşıma ve ihracat | Teslim kuralına göre | Lojistik masrafı |
| Uluslararası nakliye | Satıcı veya alıcı yükümlülüğü | Güncel navlun |
| İthalat vergileri | İthalatçı sorumluluğu | İthalat ülkesi teyidi |
Alıcıya ait vergiyi satıcı gideri gibi eklemeyin; istisnai sözleşme yükümlülüklerini ayrıca kontrol edin.
TMT DealMakers fiyat görüşmesinde neyi koordine eder?
TMT DealMakers, üretici ürününü ve kullanım alanını inceleyerek uygun uluslararası ithalatçı, distribütör ve ticari firma adaylarını araştırır, kurumsal faaliyetlerini doğrular, nazik kişiselleştirilmiş ilk temas ve görüşme/teklif koordinasyonu yürütmeye odaklanır. Üretici adına iç maliyet onayı veya gümrük tarife kararı vermez.
Ön ücret ve aylık hizmet bedeli olmayan, gerçekleşen satışta sözleşmeye bağlı başarı komisyonu modeli belirli oran veya sonuç garantisi değildir. Gerçek fiyat, kapasite ve belge yükümlülükleri üretici, alıcı ve yetkili uzmanlarca kararlaştırılmalıdır.
Kaynaklar ve doğrulama tarihi
Kaynak inceleme tarihi: 16 Kasım 2026. Örnek fiyat ve şirketler kurgusaldır; işlem tarihindeki resmî tarife ve gerçek navlun yeniden doğrulanmalıdır.
- ITA — Pricing Strategy: maliyet, komisyon ve finansman.
- ITA — Pro Forma Invoice: teklifte gerekli ticari bilgiler.
- ICC — Incoterms® 2020: tarafların maliyet/risk sorumlulukları.
- European Commission — Access2Markets: ülke/ürün tarifesi ön araştırması.
- ITA — Determine Total Export Price: landed cost.
İçerik gümrük, mali müşavirlik, banka veya hukuki karar yerine geçmez. Bütün tutarlar eğitim amaçlıdır.
Ürününüz için ticari uygunluğu birlikte değerlendirelim
Gerçek ürün, hedef alıcı ve fiyatlandırma koşullarını doğrulayarak uluslararası işbirliği ve iletişim kapsamını birlikte netleştirebiliriz.
TMT DealMakers yaklaşımını inceleyin