
İhracat fiyatı yalnız maliyet üzerine yüzde eklemek değildir
İhracat fiyatı nasıl hesaplanır? Önce hangi üründen, hangi miktardan, hangi teslim noktasına ve hangi para biriminde bahsedildiğini netleştirin. Üretim maliyetine ambalaj, belgeleme, iç nakliye, dış taşıma, sigorta ve ödeme masraflarının hangilerinin satıcının sorumluluğunda olduğunu ayrı ekleyin. Bunların tamamı her Incoterms® teslim şeklinde satıcıya ait değildir.
International Trade Administration — Determine Total Export Price, ihracatta alıcının varış noktasındaki toplam maliyetinin ürün bedeli, navlun, sigorta, vergiler ve diğer masraflardan oluşabileceğini açıklar. Ancak alıcının landed cost'u ile satıcının teklif fiyatı aynı hesap değildir: kimi ithalat vergisi veya yerel gider alıcıya ait olabilir.
1. Teklifin kapsamını netleştirin
| Alan | Yazılacak bilgi | Eksikse risk |
|---|---|---|
| Ürün | SKU, model, teknik revizyon ve kalite şartı | Yanlış ürün için hesap |
| Miktar | İlk sevkiyat adedi, MOQ, ambalaj biçimi | Sabit maliyetin yanlış dağıtılması |
| Para birimi | Teklif dövizi ve maliyetlerin döviz kırılımı | Kur riski |
| Teslim | Incoterms® 2020 kuralı ve tam yer | Navlun, sigorta ve riskin yanlış yazılması |
| Ödeme | Vade, tahsilat ve varsa teminat | Finansman ve tahsilat riski |
| Geçerlilik | Teklifin hangi tarihe kadar geçerli olduğu | Değişen maliyete eski fiyatın uygulanması |
2. Satıcının üstleneceği giderleri ayırın
Üretim hammadde, işçilik, enerji, kalite kontrol ve verimli olmayan üretim kayıpları gibi unsurlar içerebilir. Ambalaj ve palet, iç taşıma, evrak, banka/finansman, ihracat işlemleri ile anlaşmaya göre navlun/sigorta farklı maliyet kalemleridir. İşletmenin genel gider dağıtım yöntemini finans ekibi belirlemelidir. Vergiler ve ihracat destekleri, güncel mevzuat ve işletmeye özel vergi durumuna göre ayrı incelenir.
Önemli: Ürün maliyetinin bir kısmını iki kere eklemeyin. Örneğin fabrika maliyetine iç taşıma zaten dahilseniz aynı nakliyeyi bir daha eklemek teklifin yanlış şişmesine neden olur. Nakliye ve sigorta rakamları gerçek taşıyıcı/acenteden alınıp geçerlilik tarihiyle saklanmalıdır.
3. Kurgusal birim fiyat hesabı
Aşağıdaki rakamlar dolar cinsinden tamamen öğretici, uydurulmuş maliyetlerdir; gerçek bir ürün veya piyasa teklifi değildir. Satıcının yükümlülüğündeki giderleri birim bazında topladığımızı varsayalım.
| Gider | Birim başına varsayımsal USD | Not |
|---|---|---|
| Üretim ve kalite | 1.000 | İçinde stok/işçilik olduğu varsayılıyor |
| Ambalaj | 100 | Ürüne özel paket |
| İç lojistik | 150 | Satıcı tarafından üstlenilen bölüm |
| Evrak/operasyon | 50 | İlgili belge giderleri |
| Dağıtılmış genel gider | 100 | Finansın belirlediği yöntem |
| Satıcı toplam maliyeti | 1.400 | Örnek koşulda navlun/sigorta hariç |
Satış fiyatı üzerinden %20 brüt kâr marjı hedefleniyorsa örnek hesap: fiyat = 1.400 / (1 − 0,20) = 1.750 USD. Brüt kâr 350 USD, marj 350/1.750 = %20 olur. Ancak 1.400 × 1,20 = 1.680 USD hesabı maliyet üzerine %20 ekleme (markup) işlemidir; bu satış fiyatındaki brüt marj %16,67 olur. İki oranı aynı sanmayın.
4. Teslim şekli maliyet sorumluluğunu değiştirir
ICC — Incoterms® Rules, satıcı ile alıcı arasında teslim görevleri, belirli maliyetler ve taşıma riski paylaşımını açıklayan güncel Incoterms® 2020 kurallarını yayımlar. Seçilen teslim yeri belirtilmeden yalnız “FCA”, “CIF” veya “DAP” yazmak fiyat tartışması için eksik olabilir. CIF her taşıma biçimine eşit uygulanmaz; denizyolu/iç suyolu taşımacılığına özgüdür. DDP gibi kurallarda ithalat masraflarına ve yerel yükümlülüklere ilişkin yetki dikkatle incelenmelidir.
Örneğin aynı kurgusal ürün için satıcının üstlendiği navlun 200 USD ve sigorta 50 USD daha ekleniyorsa örnek maliyet 1.650 USD'ye çıkabilir. Aynı %20 brüt marj korunmak istenirse yeni örnek fiyat 1.650 / 0,80 = 2.062,50 USD olur. Gerçek navlun, sigorta ve uygun teslim kuralı başka olabilir.
5. Döviz, termin ve ödeme riskini ayrı ölçün
| Risk | Kontrol | Üretici yetkilisi |
|---|---|---|
| Kur değişimi | Maliyet dövizleri, teklif kuru, geçerlilik tarihi | Finans |
| Uzun ödeme vadesi | Finansman yükü ve alıcı riski | Finans/kredi |
| Navlun ve sigorta | Taşıyıcı teklifi, kapsam, süre | Lojistik |
| Üretim gecikmesi | Kapasite, stok ve kalite sınırları | Üretim |
| İthalat vergileri | Ürün HS, ülke ve kimin ödeyeceği | Gümrük/ithalatçı |
Kur varsayımı ve gerçekte kullanılan muhasebe kuru aynı olmayabilir. Üretici, kârlılığı kontrol etmek için teklif maliyet senaryosunu ve sipariş/ödeme anındaki gerçekleşeni ayrı değerlendirmelidir. ITA — Negotiate an Export Sale ödeme yöntemi ve finansman risklerinin fiyatlamayla birlikte düşünülmesini önerir.
6. Alıcının toplam varış maliyetini nasıl değerlendirirsiniz?
Alıcıya sunulan satıcı fiyatı ile alıcının gümrük vergileri, ithalat KDV'si ve yerel ücretlerle hesapladığı landed cost farklı olabilir. Hangi masrafın alıcı veya satıcıya ait olduğu anlaşma ve ithalat mevzuatına bağlıdır. Alıcının indirilebilir/geri alınabilir vergi durumu bilinmiyorsa KDV'yi daima nihai kalıcı maliyet gibi sunmayın.
Bir fiyat karşılaştırmasında aynı ürün, aynı miktar, aynı teslim noktası, aynı para birimi, aynı vergi varsayımı ve aynı güncel taşıma maliyetinin kullanıldığından emin olun. Aksi hâlde görünen fiyat avantajı yanıltıcıdır.

7. Sevk ve teklif öncesi son kontrol listesi
- Ürün ve miktar teknik ekiple teyit edildi mi?
- Üretim/ambalaj/iç lojistik ve genel giderler çifte sayılmadı mı?
- Markup ile hedef brüt kâr marjı ayrı hesaplandı mı?
- Incoterms® kuralı, sürüm ve belirli teslim yeri belli mi?
- Gerçek navlun, sigorta, döviz ve ödeme varsayımları kayıtlı mı?
- Teklif geçerliliği ve üretici onay makamı açık mı?
- Alıcının RFQ, teklif ve PO statüleri CRM'de ayrı mı?
İhracat fiyatında maliyet tabanı ve marj formülü
İhracat fiyatı nasıl hesaplanır sorusunda gerçek birim maliyet, satıcının ilgili teslim kuralına göre üstlendiği giderler ve hedef marj birlikte belirlenmelidir. Kurgusal olarak 80 birim toplam maliyet ve satış fiyatı üzerinden %20 brüt marj hedefi varsa 80 / (1−0,20) = 100 birim fiyat gerekir; maliyete %20 eklenirse 96 olur ve satış marjı %16,67 seviyesinde kalır.
| Konu | Değerlendirme | Sonraki karar |
|---|---|---|
| Maliyet | Üretim + satıcıya ait gider | Maliyet sahibi |
| Marj | Satış üzerinden hedef oran | Finans kontrolü |
| Teslim | EXW/FOB/CIF vb. gider kapsamı | Lojistik teyidi |
Örnek varsayımsaldır; vergi, sabit gider dağıtımı ve finans maliyetleri iş modeline göre ayrıca değerlendirilmelidir.
TMT DealMakers fiyat görüşmelerinde nasıl konumlanır?
TMT DealMakers üreticinin ürününe uygun olabilecek ithalatçı ve distribütörleri araştırıp nazik ilk temas ve müzakere koordinasyonunu destekler. Nihai fiyat, maliyet, teslim, vergi ve sözleşme onayları üreticinin yetkili taraflarındadır. TMT DealMakers'ın B2B iş geliştirme yaklaşımını inceleyin. Araştırma veya teklif kesin satış anlamına gelmez.
Kaynaklar ve denetim notu
- International Trade Administration — Determine Total Export Price
- ICC — Incoterms® Rules
- International Trade Administration — Negotiate an Export Sale
- International Trade Administration — Pro Forma Invoice
Kaynak kontrolü: 15 Kasım 2026. Tüm rakamlar ve fiyat/kur örnekleri kurgusaldır; güncel maliyet, vergiler, muhasebe ve gerçek brüt kâr marjı işletmenin finans/lojistik yetkililerince hesaplanmalıdır.
Hedef alıcınızı birlikte değerlendirelim
Ürününüzün kullanım alanı, hedef ülke ve olası alıcı profili üzerinden uygulanabilir araştırma kapsamını görüşebilirsiniz. Araştırma, satın alma veya satış garantisi değildir.
TMT DealMakers ana sayfasını inceleyin
