
TARIC'te ülke ve ürün parametreleri nasıl belirlenir?
TARIC verisinde doğru ülke ve ürün nasıl seçilir? İlk önce eşyanın gerçek teknik özelliklerini tanımlayın. Sonra AB'nin CN/TARIC sınıflandırmasını, ithalat veya ihracat işlem yönünü, menşe ülkesini ve verinin sorgulandığı tarihi kaydedin. Benzer ürün adıyla yanlış kod seçmek veya sevk ülkesini otomatik menşe ülkesine eşitlemek, vergi ve belge sonuçlarını değiştirebilir.
Avrupa Komisyonu'nun TARIC resmî açıklaması, gümrük vergilerinden tarife kontenjanı ve ticaret savunma araçlarına kadar çeşitli AB önlemlerinin burada toplandığını belirtir. TARIC günlük olarak ulusal gümrük sistemlerine veri aktarır. Ancak ulusal KDV ve özel tüketim vergisi oranlarını içermez; toplam ithalat maliyeti için başka kaynaklar gerekir.
1. HS, CN ve TARIC katmanlarını karıştırmayın
| Kod | Genel kapsam | Ne zaman kullanılır? |
|---|---|---|
| HS — 6 hane | Uluslararası temel sınıflandırma | Ürün grubu ve dış ticaret karşılaştırması |
| CN — 8 hane | AB'nin ortak ayrıntılandırması | AB ürün ve temel tarife sınıfı |
| TARIC — genellikle 10 hane | AB ticaret tedbiri detayları, varsa ek kodlar | Güncel ithalat önlemlerini okumak |
| Türkiye GTİP — 12 hane | Türkiye ulusal/istatistik ayrımı | Türk gümrük tarife araştırması |
Combined Nomenclature ve T.C. Ticaret Bakanlığı GTİP açıklaması kodların farklı düzeylerini gösterir. Türkiye GTİP'sinin son dört hanesini AB TARIC koduna eklemek ya da tersi şekilde kopyalamak hatalı olabilir.
2. Menşe mi, sevk ülkesi mi?
Mal Türkiye'den gönderiliyor olabilir ama üretimde kullanılan eşyanın menşei farklı olabileceği gibi ürün tercihli menşe şartlarını karşılamıyor da olabilir. Antidamping veya başka önlemlerin uygulanması için ürün, menşe ve bazen üreticiye özgü hükümler bulunabilir. Menşei ithalatçıdan teyit alınmadan “Türkiye'den geliyorsa Türk menşelidir” demeyin.
Özellikle Türkiye–AB Gümrük Birliği'nde eşyanın serbest dolaşım durumuyla tercihli menşe kavramı farklıdır. A.TR belge kapsamını her ürün ve ülke için otomatik menşe kanıtı saymak doğru değildir. İlgili rejimin ürün kapsamı, menşe veya serbest dolaşım şartları ve belgeleri ayrıca incelenmelidir.
3. Tarih neden sonuçları değiştirir?
Tarife önlemleri, kontenjanlar, askıya almalar veya ithalat kısıtları belirli tarihlerde değişebilir. Teklif Kasım 2026'da yazılıp gümrük işlemi daha sonra yapılacaksa teklif tarihinde görülen vergi oranı ile gerçek ithalat günündeki oran farklı olabilir. Ürün/ülke/kod/tarih parametreleri kaynak URL ve ekran kontrol tarihiyle birlikte saklanmalıdır.
| Parametre | Gerekli bilgi | Yanlış sonuç |
|---|---|---|
| Ürün | Gerçek CN/TARIC kodu ve açıklama | Benzer ürünün vergisini kullanmak |
| Menşe | İlgili menşe kanıtı, ülke ve gerekirse üretici | Geçersiz tercih veya yanlış antidamping |
| Tarih | Uygulanabilir tedbirin geçerlilik günü | Geçmiş kotayı yeni işlemde kullanmak |
| İşlem yönü | AB'ye ithalat veya AB'den ihracat | Yanlış kontrol seti |
| Yerel ülke | İthalat yapılacak AB üyesi ve ulusal uygulamalar | Yerel KDV/diğer gideri atlamak |
4. Sadece üçüncü ülke vergisi değil, bütün tedbirler
TARIC, üçüncü ülke vergisi yanında tercihli oran, kota, antidamping, telafi edici vergi, miktar kısıtlamaları, ürün kontrolleri ve destekleyici belge kodları da içerir. Bu nedenle ekranda tek “duty” satırı görmek teklif dosyasının tamamlandığı anlamına gelmez.
Ürünün gerçek kategorisine göre ürün güvenliği, kimyasal kısıtlamalar, çift kullanımlı ürün veya bitki/sağlık denetimleri gündeme gelebilir. Her ürünün bu kontrollerin hepsine tabi olduğu varsayılmamalıdır.
5. Kurgusal sorgu senaryosu
Üreticinin endüstriyel bir metal parça için Almanya'daki alıcıya teklif hazırladığını düşünelim. Ürünün Türkiye GTİP'i kayıtlıdır ama AB CN alt pozisyonu henüz karşılaştırılmamıştır. Üretici öncelikle teknik malzeme ve işlevi inceler; ithalatçı AB sınıflandırmasını doğrular ve TARIC tedbirlerini ilgili tarih/menşe bağlamında araştırır. Hiçbir gerçek kod veya oran burada uydurulmamıştır.
| Alan | Örnek durum | Sonraki karar |
|---|---|---|
| Teknik ürün | Çizim mevcut | Uzman sınıflandırması |
| AB kodu | Teyit bekliyor | CN/TARIC ve açıklama kontrolü |
| Menşe/serbest dolaşım | Belgeler hazırlanıyor | Ticaret rejimi teyidi |
| Vergi/önlem | Henüz doğrulanmadı | İthalat günü tedbir taraması |
| Teklif | Taslak | Finans/lojistik onayı olmadan kesin fiyat verme |

6. Kaynaklar uyuşmazsa nasıl ilerleyin?
- Üreticinin ürün tanımını ve teknik sürümünü değişmeden gösterin.
- Türkiye GTİP ile AB CN/TARIC seviyelerinin farklılıklarını kayıt altına alın.
- İthalatçının kullandığı kodun gerekçesini ve belge kapsamını isteyin.
- Tarife tarihlerinin ve menşe durumunun eşit olup olmadığını karşılaştırın.
- AB'de gerekirse ilgili yetkili gümrük otoritesinden sınıflandırma/EBTI yönlendirmesi alın.
EBTI (European Binding Tariff Information) AB gümrük idarelerinin ürün sınıflandırmasına ilişkin bağlayıcı karar sürecini açıklar. EBTI kaydı olmayan veya başka firmanın farklı ürününe verilmiş karar doğrudan sizin ürünü onaylamaz.
7. Sorgu sonucu CRM ve teklif dosyasına nasıl yazılır?
Ürün, SKU, HS/CN/TARIC kodu, sorgu tarihi, menşe, seçilmiş tedbir satırları, ulusal vergi için kontrol sahibi, açık belge soruları, alıcıyla mutabakat ve fiyat revizyon tarihi ayrı alanlar olmalıdır. “Tarife incelendi” ile “ürünün gümrükten geçişine nihai izin verildi” aynı statü değildir.
TARIC parametre hatası için üç ayrı sorgu fişi
TARIC verisinde doğru ülke ve ürün seçilirken sevk ülkesi, menşe ülkesi ve ithalat tarihi birbirine karıştırılmamalıdır. Örneğin Türkiye üzerinden sevk edilen üçüncü ülke menşeli ürün için tercihli tedbirin otomatik uygulanacağı varsayılamaz.
| Alan | Kontrol | Karar |
|---|---|---|
| Teknik ürün | CN/TARIC kodu | AB sınıflandırmasını doğrula |
| Menşe | Eşyanın gerçek menşei | Tercih/önlemi incele |
| İşlem tarihi | İthalatın ilgili tarihi | Güncel tedbiri seç |
| Sevk yolu | Transit veya çıkış ülkesi | Menşe ile karıştırma |
TARIC sonucu genel bilgilendirmedir; somut beyanın gümrük ve vergi değerlendirmesi yetkili uzmanla teyit edilir.
TMT DealMakers ve pazar önceliği
TMT DealMakers ürün kullanımına uygun ithalatçı/distribütör adaylarını araştırabilir; tarife, maliyet veya ithalat izni konularında yetkili makam yerine geçmez. TMT DealMakers'ın araştırma yaklaşımını inceleyin. İyi kaynak yönetimi, satış garantisi yerine doğru araştırma kararını destekler.
Kaynaklar ve doğrulama notu
- European Commission — TARIC
- European Commission — CN
- European Commission — EBTI
- T.C. Ticaret Bakanlığı — GTİP Yapısı
Kaynak inceleme tarihi: 16 Kasım 2026. Ürün/ülke örnekleri kurgusaldır; güncel vergi, kod ve mevzuat gerçek işlemde ayrıca doğrulanmalıdır.
Hedef alıcınızı birlikte değerlendirelim
Ürününüzün kullanım alanı, hedef ülke ve olası alıcı profili üzerinden uygulanabilir araştırma kapsamını görüşebilirsiniz. Araştırma, satın alma veya satış garantisi değildir.
TMT DealMakers ana sayfasını inceleyin
