
Gümrük verisi bize tam olarak ne söyler?
Gümrük verilerinden müşteri bulma ifadesi iki ayrı veri düzeyini birleştirir. Birincisi resmî ülke–ürün ticaret istatistiğidir: belirli dönemde hangi ülke hangi ürün grubunu hangi ticaret ortağından ithal etti? İkincisi bazı pazarlarda, farklı erişim koşullarıyla temin edilebilen şirket veya sevkiyat bazlı kayıtlardır. İkincisinin kapsamı her ülkede eşit değildir; kamuya açık olduğunu varsayamazsınız.
| Veri tipi | Genellikle neyi gösterir? | Ne iddia edilmemeli? |
|---|---|---|
| UN Comtrade gibi toplulaştırılmış istatistik | Raporlayan ülke, ticaret ortağı, ürün kodu, dönem, akış ve tutar/miktar | Tek tek satın almacı isimlerini verdiği |
| Şirket/sevkiyat bazlı ticari veri hizmeti | İlgili ülkenin izin verdiği ölçüde sevkiyat veya taraf bilgileri | Kapsamının her ülke ve dönemde eksiksiz olduğu |
| Şirket sitesi veya katalog | Güncel ürün kategorileri ve olası kullanım | Fiilî ithalatın hacmini kanıtladığı |
UN Comtrade, ülkelerin istatistik kurumlarının bildirdiği ürün, raporlayan ülke ve ticaret ortağı verilerini standartlaştırarak sunar. Bazı ülkelerin bildirimlerinin gecikmesi, revizyonlar ve sınıflandırma farkları nedeniyle tek bir rakamı doğrulanmış güncel sipariş olarak yorumlamayın.
1. Üretici ürün dosyasını sabitleyin
Araştırma başlamadan önce tek bir ürün ailesi seçin. Teknik tanım, malzeme/bileşen, kullanım, katalog ve varsa resmî sınıflandırma bilgisini birlikte tutun. Ayrıca gerçek teslim kapasitesi, minimum sipariş, numune durumu ve teknik onay sorumlusu bilinsin. Dış ticaret istatistiği yüksek görünen bir pazarda yanlış ürünün alıcısı aranıyorsa araştırmanın devamı maliyet yaratır.
2. HS/GTİP kodunu teknik ürünle doğrulayın
Uluslararası karşılaştırmada genellikle HS sınıflandırmasının altı haneli seviyesi kullanılır; ülkelerin daha ayrıntılı ulusal kodları farklılaşabilir. AB'de HS temeli üzerine kurulu CN sekiz haneli bir yapıdır. Avrupa Komisyonu'nun Combined Nomenclature açıklaması bu ayrımı gösterir. Türkiye’de kullanılan GTİP alt kırılımları ile yabancı ülkenin ulusal tarife kodunun son haneleri aynı diye varsayılmamalıdır.
Ürün koduna ulaşmak için yalnız pazarlama adını kullanmayın: teknik fonksiyon, kullanılan malzeme, varsa ürünün tamamlanmış veya parçalı hâli ve sınıflandırma notları belirleyicidir. Kod belirsizse gümrük ve sınıflandırma uzmanından teyit alın. AB CLASS sınıflandırma sistemi konuya ilişkin resmî sınıflandırma belgelerine erişim sağlar.
3. İstatistik sorgusunu doğru parametrelerle kurun
- Ürün kodunu ve kullanılan HS sürümünü not alın.
- Akışı ithalat olarak seçin; ihracat verisiyle karıştırmayın.
- Raporlayan ülkeyi hedef pazar olarak belirleyin; “World” toplamıyla ülke bazlı analizi ayırın.
- Ticaret ortağını “World”, “Türkiye” veya diğer tedarikçi ülkeler olarak açıkça seçin.
- Aylık ve yıllık dönemleri karşılaştırırken eksik ayları, raporlama gecikmesini ve kur değişimini not edin.
- Gözlemlediğiniz hareketi firma adı değil, pazar işareti olarak kaydedin.
UN Comtrade ticaret istatistiği ekranı ürün, dönem, raporlayan ülke, ticaret ortağı ve ithalat/ihracat akışı seçimine izin verir. Büyük rakamın arkasında kaç işletme olduğu bu sorgudan tek başına anlaşılamaz.
4. Karşılaştırma tablosunu kaynaklı hazırlayın
Aşağıdaki tamamen kurgusal tablo, ürün bazında pazar seçim mantığını anlatır; gerçek ülke ithalat miktarları değildir.
| İşaret | Pazar A | Pazar B | Pazar C |
|---|---|---|---|
| İlgili ürün ithalat eğilimi | İstikrarlı | Değişken | Gelişen |
| Türk tedarikçi payı | Araştırılacak | Araştırılacak | Araştırılacak |
| Gümrük/uygunluk koşulları | Kontrol bekliyor | Kontrol bekliyor | Kontrol bekliyor |
| Şirket/ürün rolü kanıtı | Bulunmadı | Firma sitesi inceleniyor | Fuar dizini inceleniyor |
| Önerilen karar | İthalat kanıtını derinleştir | Ürün eşleşmesini doğrula | Uyum kontrolünü öne al |
İyi rapor, sayı eksikse uydurmak yerine “veri eksik”, “doğrulama bekliyor” veya “sınıflandırma uyuşmazlığı” der. Farklı kaynaklar çelişiyorsa kaynakların tarihini ve kapsamını aynı satırda yazmak gerekir.
5. Ülke verisinden şirket araştırmasına geçiş
İthalat eğilimi dikkate değer ülkeleri seçtikten sonra o pazardaki ithalatçı, distribütör ve endüstriyel alıcıları ayrı kaynaklardan araştırın. T.C. Ticaret Bakanlığı Kolay İhracat Platformu, potansiyel ithalatçı ve pazara giriş bilgileri için başlangıçtır. Şirket bulunduktan sonra resmî kayıt, güncel ürün kataloğu, adres ve olası satın alma rolü doğrulanmalıdır.
Sevkiyat verisinde bir şirket adı görünse bile şirketin faaliyetinin sürdüğünü, sevkiyatın sizin ürününüzle eşleştiğini veya satın alma yetkilisinin hâlen aynı kişi olduğunu varsaymayın. Verinin kullanım şartlarını ve ilgili veri koruma kurallarını da kontrol edin.

6. Küçük bir üretici için beş günlük çalışma planı
| Gün | Görev sahibi | Somut çıktı |
|---|---|---|
| 1 | Üretim/teknik | Ürün tanımı, kapasite ve sınıflandırma soruları |
| 2 | Dış ticaret | Doğrulanan ürün kodu ve kaynak notları |
| 3 | Araştırma | Hedef ülkelerin karşılaştırılabilir ithalat tablosu |
| 4 | Satış/araştırma | Kaynak URL’li olası ithalatçı profilleri |
| 5 | Ticari yetkili | İlk temas listesi, eksikler ve takip sorumlusu |
Bu süre bir hizmet taahhüdü değildir; öğretici iş bölümü örneğidir. Sonuç sayısı veri kapsamına, ürün teknikliğine ve doğrulama ihtiyacına göre değişir.
Gümrük istatistiğini dönem etkisinden arındırın
Bir ülkenin bir yıllık ithalat değerindeki artış, birim fiyat, kur, miktar veya olağanüstü siparişlerden kaynaklanabilir. Yalnız parasal değere bakarak yeni alıcı talebinin büyüdüğü sonucuna varmayın.
Örnek analizde ithalat değeri yükselirken miktar sabitse birim değer artmış olabilir. Aynı ürün ve aynı dönem için hem değer hem miktar göstergesini kontrol edin; kalite karışımı ve kod kapsamının da değişebileceğini not alın.
Karşılaştırma
| Durum | Değerlendirme | Sonraki adım |
|---|---|---|
| Değer yükseliyor, miktar sabit | Birim değer/ürün karışımı etkisi olabilir | Miktar ve fiyat kaynaklarını karşılaştır |
| Değer ve miktar birlikte yükseliyor | Pazar sinyali güçlenebilir | Rakip ve dağıtım kanalı araştır |
| Kod veya yıl serisi değişiyor | Seri karşılaştırması yanıltabilir | Metodoloji kırılımını not al |
Ülke istatistiğini tek başına firma düzeyinde satın alma kanıtı diye sunmayın.
Gümrük ve ticaret istatistiğinin kullanım sınırı
Gümrük istatistikleri çoğunlukla ülke ve ürün bazında ticaret akışı gösterir; kişi veya şirket düzeyinde kesin satın alma sinyali sunmaz. 023 koddan aday araştırmasına, 025 veri sorgusu ve dönem karşılaştırmasına odaklanır.
Bu sayfanın özgün amacı: Arama niyeti: gümrük verisi araştırması. Çıktı: dönem ve ülke karşılaştırmalı veri tablosu.
TMT DealMakers bu araştırmada ne yapar?
TMT DealMakers önce üreticinin ürününü ve kullanım alanını anlamaya, sonra ilgili ülkelerde potansiyel ithalatçı ve distribütörleri araştırmaya odaklanır. Bulunan şirketler için faaliyet kanıtı ve kişiselleştirilmiş ilk iletişim önemlidir; alıcının yanıtı tekliften ve gerçekleşen satıştan ayrı izlenir. TMT DealMakers'ın B2B iş geliştirme modelini inceleyin.
Kaynaklar ve doğrulama sınırı
- United Nations Statistics Division — UN Comtrade (resmî ülke–ürün ticaret istatistikleri).
- UN Comtrade — Trade Statistics (dönem, ürün, akış, ülke sorguları).
- European Commission — Combined Nomenclature (HS ve AB CN ayrımı).
- T.C. Ticaret Bakanlığı — Kolay İhracat Platformu (pazar ve potansiyel ithalatçı araştırması).
Kaynak kontrolü: 15 Kasım 2026. Ülke kodları, mevzuat ve veri yayımlanma dönemi her gerçek işlemde ayrıca doğrulanmalıdır. Kurgusal örnekler gerçek ithalat veya alım talebi olarak kullanılamaz.
Hedef alıcınızı birlikte değerlendirelim
Ürününüzün kullanım alanı, hedef ülke ve olası alıcı profili üzerinden uygulanabilir araştırma kapsamını görüşebilirsiniz. Araştırma, satın alma veya satış garantisi değildir.
TMT DealMakers ana sayfasını inceleyin